คำนำใต้ถุนป่าคอนกรีท ขบวน 1 ขบวน 2 ขบวน 3

        ใต้ถุนป่าคอนกรีต ขบวนหนึ่ง มิใช่เพียงให้ความอภิรมย์ แต่ฝากบทเรียนไว้ให้แก่บิดามารดาตลอดถึงผู้ปกครองเด็กๆ และสำนัก กพ. ดูแลนักเรียนเองต้องใคร่ครวญ จากงานชิ้นนี้เอง ที่ทำให้มีการจำแนกกันในสังคมไทยปัจจุบันว่า "นักเรียนนอกที่ดี" "นักเรียนนอกที่ไม่ดี"

        สิ่งที่ 'รงค์ วงษ์สวรรค์ฝากให้แก่ผู้อ่านใน ใต้ถุนป่าคอนกรีต มิใช่การเปิดเผยถึงความอื้อฉาวของนักเรียนนอก หากเป็นข่าวสาารที่เขาไม่พูดในหนังสือคือ
ผู้ปกครองที่ร่ำรวย ดูแลลูกๆ ของตนในกรุงเทพฯ ไม่ได้ ลูกๆ ใช้เงินมา เดือนละหลายหมื่นบาท ฝากกพ. ดูแล หรือส่งไปนอกให้พ้นภาระ เสียเงินถูกกว่าแทนที่จะต้องให้เดือนละ ๒-๓ หมื่น ก็เป็นเดือนละ ๑ หมื่นบาท ถึงเด็กๆ จะไประยำตำบอนอย่างไร ก็เท่ากับไปชุบตัว "กลับมา พูดฝรั่งได้ ก็ย่อมทำงานได้อยู่ดี กลับมาเป็นผู้ใหญ่ ทำงานเป็นผู้จัดการในบริษัทเครือของพวกเราก็ได้"

        'รงค์ วงษ์สวรรค์ ได้ระบุเจตจำนงไว้ว่า ใต้ถุนป่าคอนกรีต จะประกอบด้วย ๓ ขบวน ขบวน ๒ ตีพิมพ์เป็นตอนๆ ในนิตยสารฟ้าเมืองไทย ของมิตรรักคือ อาจินต์ ปัญจพรรค์ ผู้ให้กำเนิด "มนุษย์ ๔ แบบ" ได้แก่ รัตนะ ยาวะประภาษ นพพร บุณยฤทธิ์ อาจินต์ ปัญจพรรค์ และ 'รงค์ วงษ์สวรรค์

        ตามวิจารณญาณของผู้เขียนบทความนี้ ขบวน ๑ เป็นผลงานที่ดีที่สุด แสดงออกถึงการผสมผสานแนวความคิดวิเคราะห์แบบไทยและเทศ คือ มีทั้งน้ำพริก-ข้าว และเนย-ขนมปัง
        ขบวน ๒ เริ่มเป็นแบบน้ำพริก แต่คงมากด้วยอรรถรส
        ขบวน ๓ และ ขบวน ๔ ซึ่งเป็นผลผลิตเกินเป้าหมายเดิม เอื่อยลง สาเหตุส่วนหนึ่งอาจเป็นเพราะ 'รงค์ และเพื่อนหนุ่มคร่ำเครียดกับการผลิต พฤษภาคมอุไร ขบวนเดือนต่างๆ ที่มีสมญาอย่างสดใส พลังสร้างสรรค์ในขบวน ๓-๔ จึงด้อยไปอย่างน่าเสียดาย เป็นประสบการณ์ที่อาจินต์ ปัญจพรรค์ ประสบอยู่ดุจกัน ความรับผิดชอบในฟ้าเมืองไทย ทำให้เรื่องสั้นระยะหลังๆ ค่อนข้างอ่อนและล้า

        พ.ต.อ. จินดา ดวงจินดา - อักษรศาสตรพิจารณ์ ธันวาคม 2517

ใต้ถุนป่าคอนกรีท ขบวน ๑ กับ ๒ เป็นงานที่เขียนขึ้นเพื่อรวมเล่มโดยเฉพาะ ไม่ได้ผ่านการตีพิมพ์ในหน้านิตยสารใด รวมเล่มออกมาในพ.ศ. ๒๕๑๑ และ ๒๕๑๒ ตามลำดับ ในขณะที่ขบวนที่ ๓ ของงานชุดนี้พิมพ์ครั้งแรกในนิตยสารก่อน ทำให้กว่าจะรวมเป็นเล่มก็ล่วงถึงปี พ.ศ. ๒๕๑๔ โดยงานนี้เป็นผลผลิตของสำนักพิมพ์ประพันธ์สาส์น
        แต่หากต้นฉบับทั้งหมดนั้นหนาเกินกว่าจะจบใน ๑ พ็อกเก็ตบุ๊กตามความตั้งใจของผู้เขียนได้
        พ.ศ. ๒๕๑๕ ใต้ถุนป่าคอนกรีท เล่มที่ ๔ จึงต้องปรากฏในที่สุด หากแต่ประพันธ์สาส์นผู้จัดพิมพ์มิได้พาดว่าเป็นขบวน ๔ คงใช้แค่คำว่า ใต้ถุนป่าคอนกรีท เล่มจบบริบูรณ์

        | จากคำนำสำนักพิมพ์ในการพิมพ์ครั้งที่ 6 "ใต้ถุนป่าคอนกรีท ขบวนหลัง" โดยสนพ. มติชน สิงหาคม 2544 | (ภาพปกชุดรวมเล่มครั้งแรกทั้ง 3 ขบวนดูที่ Collection)

ตัวละครเอกในเรื่องนี้ 3 ตัวคือเอื้อน ขจี พยุง ตระวัน และ 'รงค์ วงษ์สวรรค์ เป็นบุคคลจริงทั้งหมด แต่พยุง ตระวัน ได้เสียชีวิตแล้ว

เหมือนมาส ชารี ไม่มีหัวใจทิ้งไว้ที่ แซนแฟรนซิสโก
นานเท่านานเพียงไร หล่อนคร้านจะจรดใจรำพึง แล้วในเดือนมีนาคม ๒๕๐๙ หล่อนกำหนดการเดินทางกลับกรุงเทพฯ และด้วยเหตุผลบางประการ รวมทั้งเพื่อจะมิให้ขวยเขินถึงกับเปลื้องผ้าอาบน้ำ แล้วเชือนตามองขาอ่อนของตัวเองไม่ได้ ก่อนนั้นสี่เดือน หล่อนบินจากแซนแฟรนซิสโก ไปล้อสแซนเจลิส เข้าเรียนในสถาบันเอกชนที่มีหลักสูตรสั้น ๆ ของวิชาโรงแรม การเรียนวิชานั้นอย่างผิวเผิน เพียงให้รู้ว่า ควรจะโอภากับผู้มาพักแรมชาวต่างประเทศที่ใช้ภาษาอังกฤษให้ฟังนุ่มนวล หรือให้รู้จักเหล้าก่อนและหลังอาหาร บัญชี ค.ศ. ของไวน์ และรายการอาหารบนเมนูนั้น ไม่ยากสำหรับใครทุกคนจะเรียน แต่ไม่ควรประมาท เหมือนมาส ชารี จึงใช้เสน่ห์บนผิวคล้ำแบบตะวันออกของหล่อน และนัยน์ตามีประกายไฟชื่น ออกนัดทำเปื้อนกับผู้สอนทั้งหนุ่มและวัยกลางคนหลายหนและหลายคน
| อ่านต่อ |

ขบวน 1
พฤษภาคม 2511